Các cơ quan Mỹ bất đồng về quyền lưu ký Kho Dự trữ Bitcoin Chiến lược

Kế hoạch của chính quyền Tổng thống Donald Trump nhằm thiết lập Kho Dự trữ Bitcoin Chiến lược (SBR) đang vấp phải nút thắt quen thuộc ở Washington: cơ quan nào sẽ nắm quyền lưu ký và quản lý số Bitcoin của chính phủ. Theo Bloomberg, các quan chức cấp cao vẫn đang đàm phán để xác định Bộ Tài chính, Bộ Thương mại hay một đơn vị khác sẽ là bên giữ vai trò "người lưu ký" hợp pháp đối với Bitcoin do chính phủ kiểm soát. Tầm quan trọng của vấn đề nằm ở chỗ Mỹ hiện đã sở hữu lượng BTC rất lớn thông qua tịch thu hoặc sung công. Dữ liệu từ BitcoinTreasuries cho thấy tính đến ngày 7/7, chính phủ Mỹ nắm giữ 328.372 BTC, tương đương khoảng 20,7 tỷ USD, trở thành chính phủ được biết đến là nắm nhiều Bitcoin nhất. Nếu chuyển khối tài sản này thành một cơ chế dự trữ vận hành thực sự, đây sẽ là tiền lệ đáng chú ý về cách Mỹ đối xử với tài sản số. Điểm tranh cãi không phải là chiến lược thị trường, mà là thẩm quyền pháp lý và cơ chế lưu ký. Các cơ quan đang xem xét liệu luật hiện hành có trao cho Bộ Tài chính quyền rõ ràng để coi một tài sản crypto biến động như Bitcoin là tài sản dự trữ liên bang hay không; cách lưu trữ số coin bị thu giữ; và bộ quy tắc nào sẽ chi phối một quỹ dự trữ hình thành từ BTC bị sung công. Sắc lệnh hành pháp tháng 3/2025 của Tổng thống Trump yêu cầu Bộ trưởng Tài chính lập một văn phòng để quản lý SBR. Sắc lệnh nêu rõ kho dự trữ sẽ chứa BTC bị tịch thu thông qua các thủ tục hình sự và dân sự, bao gồm cả tài sản đang nằm trong diện lưu ký liên bang; đồng thời quy định số coin đưa vào kho dự trữ không được bán mà phải được nắm giữ như tài sản dự trữ. Văn bản cũng yêu cầu Bộ Tài chính rà soát các vấn đề pháp lý và đầu tư, trong đó có việc tài khoản nên đặt ở đâu và liệu có cần luật mới để triển khai chương trình. Dù Bộ Tài chính được nêu đích danh trong sắc lệnh, Bộ Thương mại vẫn được nhắc đến như một phương án tiếp nhận. Văn phòng Cố vấn Pháp lý thuộc Bộ Tư pháp (Office of Legal Counsel) đang phối hợp với cả hai bên để xây dựng cấu trúc phù hợp pháp luật. Quá trình rà soát liên cơ quan giúp kế hoạch tiếp tục được duy trì, nhưng cũng cho thấy câu hỏi "ai kiểm soát kho dự trữ" vẫn chưa có đáp án. Ở chiều lập pháp, một số nghị sĩ muốn luật hóa ý tưởng này. Dự luật American Reserve Modernization Act được đề cập như một ví dụ: đề xuất thành lập kho dự trữ Bitcoin do Bộ Tài chính vận hành, áp dụng thời hạn nắm giữ 20 năm, yêu cầu kiểm toán và báo cáo proof-of-reserve, đồng thời chỉ đạo đánh giá các phương thức mua vào theo hướng trung lập ngân sách. Dù vậy, chưa có dự luật liên bang nào được thông qua, khiến nhánh hành pháp hiện phải tự xử lý bài toán lưu ký và thẩm quyền. Về phía Nhà Trắng, một phát ngôn viên nói với CoinDesk rằng chính quyền "tiếp tục đánh giá cấu trúc tốt nhất" cho cả SBR và Kho dự trữ tài sản số rộng hơn của Mỹ (U.S. Digital Asset Stockpile). Cố vấn crypto của Nhà Trắng Patrick Witt nói với crypto.news hồi tháng 5 rằng các quan chức đã đạt những "đột phá" về pháp lý và lưu ký, và dự kiến sẽ có thông báo. Tuy nhiên, các thông tin mới nhất cho thấy mô hình vẫn đang trong quá trình xem xét. Tóm lại, Mỹ về thực chất đã có một "kho Bitcoin" trên sổ sách, nhưng để biến nó thành một chương trình vận hành được và đứng vững về pháp lý cần giải quyết dứt điểm vấn đề lưu ký, thẩm quyền theo luật định và cơ chế quản trị. Trọng tâm hiện tại là ai có quyền hợp pháp kiểm soát BTC bị thu giữ và cách lưu trữ, giám sát ra sao, thay vì câu chuyện mua thêm Bitcoin.