Strategy báo lỗ 8,3 tỷ USD trong quý II vì Bitcoin; Saylor bán 216 triệu USD BTC

Thương vụ bán Bitcoin lớn nhất trong nhiều năm của Strategy đang tạo thêm sức ép lên mô hình "kho bạc doanh nghiệp" từng đưa Michael Saylor trở thành một trong những nhân vật được theo dõi sát nhất trong mảng tài sản số. Theo hồ sơ công bố ngày 6/7, công ty trước đây mang tên MicroStrategy đã bán 3.588 Bitcoin, thu về khoảng 216 triệu USD trong giai đoạn 29/6–5/7. Giao dịch được thực hiện theo hai đợt: 1.363 BTC bán trong 29–30/6 với giá trung bình 59.256 USD/BTC, sau đó 2.225 BTC bán trong 1–5/7 với giá trung bình 60.773 USD/BTC. Cộng với lần bán 32 BTC trước đó, Strategy đã bán tổng cộng 3.620 BTC trong quý II. Dù vậy, doanh nghiệp vẫn là bên mua ròng đồng tiền số lớn nhất, khi tích lũy hơn 85.000 BTC trong kỳ báo cáo. So với lượng nắm giữ còn lại lên tới 843.775 BTC, khối lượng bán ra là nhỏ, nhưng đây là thay đổi đáng chú ý đối với một công ty lâu nay gắn với chiến lược tích lũy liên tục và công khai không coi Bitcoin là nguồn tạo tiền mặt. Strategy cho biết số Bitcoin còn lại được mua với tổng chi phí khoảng 63,69 tỷ USD, tương đương giá vốn bình quân 75.476 USD/BTC. Như vậy, đợt bán gần nhất diễn ra thấp hơn đáng kể so với giá vốn bình quân. Nền tảng phân tích on-chain Lookonchain ước tính các giao dịch này đã "chốt lỗ" hơn 55 triệu USD, dựa trên chênh lệch giữa giá bán được công bố và chi phí mua lịch sử. Cùng thời điểm, Strategy ghi nhận khoản lỗ 8,32 tỷ USD trong quý II đối với danh mục tài sản số, sau khi Bitcoin giảm trong kỳ khiến giá trị nắm giữ xuống dưới giá vốn. Công ty nêu: "Tính đến ngày 30/6/2026, giá vốn số bitcoin do Strategy nắm giữ cao hơn giá trị hợp lý của danh mục bitcoin. Do đó, Strategy sẽ ghi nhận một khoản dự phòng định giá đối với lợi ích thuế hoãn lại và tài sản thuế hoãn lại liên quan đến khoản lỗ chưa thực hiện về bitcoin trong quý kết thúc ngày 30/6/2026, bù trừ toàn bộ các khoản này." Bán Bitcoin để chi trả cổ tức cổ phiếu ưu đãi Hồ sơ cho thấy Strategy đang thay đổi cách sử dụng dự trữ. Doanh nghiệp cho biết nguồn tiền từ việc bán 3.588 BTC sẽ dùng để chi trả phân phối cho cổ phiếu ưu đãi. Michael Saylor nói đây là cổ tức quý II cho STRF, STRE, STRK và STRD, cùng toàn bộ cổ tức tháng 6 cho STRC. Công ty cũng cho biết các giao dịch bán sẽ bổ sung phần dự trữ USD đã được sử dụng cho các khoản chi này. Tính đến 5/7, dự trữ USD ở mức 2,55 tỷ USD, nhằm trang trải cổ tức ưu đãi và lãi vay của các khoản nợ đang lưu hành. Hồ sơ cũng cho thấy những gì Strategy không thực hiện trong giai đoạn này: công ty không bán cổ phiếu phổ thông thông qua chương trình phát hành theo giá thị trường (at-the-market) trong tuần kết thúc ngày 5/7, cũng không mua lại cổ phiếu phổ thông hay ưu đãi. Chương trình "Bitcoin Monetization Program" trị giá 1,25 tỷ USD vẫn còn hiệu lực. Điều này khiến Bitcoin trở thành công cụ rõ nét hơn trong "hộp đồ nghề" quản trị vốn của Strategy. Theo khuôn khổ này, doanh nghiệp có thể bán Bitcoin để tái tạo dự trữ USD, chi trả cổ tức ưu đãi, phục vụ nghĩa vụ nợ và hỗ trợ mua lại cổ phiếu phổ thông hoặc ưu đãi. Một số quan sát viên thị trường như Jiang Zhuoer, nhà sáng lập pool đào Trung Quốc BTC.top, cho rằng Saylor có thể sớm bán thêm. Zhuoer nhận định: "Việc MSTR sẵn sàng trả mức giá này chỉ có thể hiểu là MSTR đang chuẩn bị giao dịch theo hướng swing trade với vị thế coin khổng lồ; 20.000 coin đã được cổ đông phê duyệt nhiều khả năng sẽ được bán hết. Trong giai đoạn thị trường gấu hiện tại, MSTR—cỗ máy mua mua mua không ngừng của phe bò—có thể sẽ chuyển sang phe bán bán bán của thị trường gấu. Và khi thị trường bò quay lại, chúng ta sẽ chứng kiến cá voi lớn nhất xả hàng trăm nghìn coin." Diễn biến mới khiến câu chuyện thị trường vốn đơn giản hơn trước đây trở nên phức tạp. Strategy xây dựng danh tiếng bằng cách huy động vốn để mua Bitcoin. Hồ sơ mới cho thấy điều ngược lại cũng có thể xảy ra: Bitcoin có thể được bán ra để hỗ trợ cấu trúc tài trợ đã giúp công ty tích lũy. Điều này đưa nhóm công cụ cổ phiếu ưu đãi trở thành trọng tâm hơn trong luận điểm đầu tư. Chứng khoán ưu đãi giúp Strategy giảm phụ thuộc vào phát hành cổ phiếu phổ thông, nhưng đồng thời tạo ra nghĩa vụ dòng tiền định kỳ và được ưu tiên hơn cổ đông phổ thông. Cấu trúc này dễ duy trì khi Bitcoin tăng và cổ phiếu Strategy giao dịch ở mức premium so với giá trị danh mục nắm giữ. Khi đó, công ty có thể huy động vốn với điều kiện thuận lợi và tiếp tục tăng vị thế Bitcoin. Khi Bitcoin giảm và cổ phiếu suy yếu, ban lãnh đạo phải cân đối ba ưu tiên: giữ thanh khoản, tránh phát hành cổ phiếu với mức giá bất lợi và duy trì niềm tin của nhà đầu tư nắm giữ cổ phiếu ưu đãi. Đợt bán gần nhất cho thấy Strategy sẵn sàng dùng Bitcoin để quản trị bài toán này. Điều đó tăng tính linh hoạt, nhưng cũng đặt ra câu hỏi mới cho cổ đông phổ thông: liệu các khoản cổ tức, chi phí nợ hoặc nhu cầu dự trữ trong những giai đoạn căng thẳng có thể khiến công ty bán thêm Bitcoin hay không. Bill Miller IV của Miller Value Partners đưa ra cách nhìn tích cực hơn, cho rằng cổ đông và những người ủng hộ Bitcoin nên hoan nghênh vì giao dịch mang lại lợi ích "tax-loss harvesting" và giúp các tổ chức xếp hạng tín nhiệm thấy Bitcoin đủ thanh khoản để hỗ trợ nghĩa vụ nợ doanh nghiệp. Đây là điểm căng mới trong mô hình của Strategy. Việc dùng Bitcoin để chi trả cổ tức ưu đãi có thể củng cố vai trò của tài sản này như một dạng tài sản đảm bảo trong thị trường vốn truyền thống. Song nó cũng đồng nghĩa lượng Bitcoin nắm giữ không còn "cách ly" khỏi nhu cầu tiền mặt của chính cỗ máy tài trợ của công ty. Luận điểm dài hạn của Saylor đối mặt phép thử ngắn hạn Bất chấp đợt bán Bitcoin và khoản lỗ lớn trong quý, Saylor vẫn công khai theo đuổi quan điểm rằng thập kỷ tới của Bitcoin sẽ được định hình bởi mức độ hội nhập sâu hơn vào thị trường vốn toàn cầu. Cuối tuần qua, ông mô tả Bitcoin như một dạng "vốn kỹ thuật số". Theo ông, tương lai của tài sản này sẽ phụ thuộc ít hơn vào thay đổi giao thức hay chu kỳ halving bốn năm, và phụ thuộc nhiều hơn vào sự phát triển của các cấu trúc tài chính xoay quanh nó: ETF, kho bạc doanh nghiệp, tín dụng ngân hàng, phái sinh, thị trường tài sản đảm bảo và dự trữ của các quốc gia. Luận điểm này giúp lý giải vì sao Strategy đã vượt ra ngoài việc chỉ mua Bitcoin. Công ty đang cố xây dựng một cấu trúc thị trường vốn dựa trên lượng nắm giữ, kết hợp cổ phiếu ưu đãi, nợ vay, dự trữ tiền mặt và các loại chứng khoán khác để biến Bitcoin thành nền tảng cho thứ Saylor gọi là "tín dụng số". Đợt bán mới nhất cho thấy khía cạnh thực dụng của tầm nhìn đó. Nếu Bitcoin muốn đóng vai trò là vốn trong tài chính truyền thống, nó cũng phải vận hành theo nhịp của tài chính doanh nghiệp: cổ tức phải được chi trả, lãi vay phải được thanh toán, dự trữ phải được duy trì và nhà đầu tư ở các tầng vốn khác nhau phải được trấn an. Điều này tạo ra thế giằng co cho Strategy. Công ty càng thành công trong việc biến Bitcoin thành tài sản bảng cân đối mang tính "sinh lời", lượng nắm giữ càng ít giống một "kho vault" một chiều. Bitcoin có thể hỗ trợ các sản phẩm tín dụng và chứng khoán ưu đãi, nhưng cũng có thể bị bán khi các công cụ đó cần tiền mặt. Saylor từng lập luận rằng bản thân Bitcoin nên thay đổi chậm và khó, còn đổi mới sẽ diễn ra xung quanh nó thông qua lưu ký, cho vay, sản phẩm cấu trúc, hệ thống thanh toán và bảng cân đối của các định chế. Strategy hiện đang kiểm nghiệm lập luận đó ngay trên thị trường đại chúng. Thách thức của công ty không còn chỉ là thuyết phục nhà đầu tư rằng Bitcoin sẽ tăng theo thời gian, mà còn phải chứng minh một cỗ máy tài trợ dựa trên Bitcoin có thể đứng vững khi giá tài sản đi xuống.