SEC đề xuất cho phép blockchain trở thành hồ sơ pháp lý của cổ phiếu token hóa

Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC) vừa đưa ra đề xuất nhằm làm rõ cơ sở dữ liệu nào sẽ được coi là hồ sơ pháp lý đối với cổ phiếu token hóa. Hiện nay, loại tài sản này thường tồn tại song song hai hệ thống ghi nhận quyền sở hữu: dữ liệu on-chain thể hiện ví nào đang nắm giữ token và dữ liệu do một transfer agent được pháp luật công nhận quản lý. Theo đề xuất mới, SEC muốn cho phép các cơ sở dữ liệu điện tử, bao gồm sổ cái blockchain, trở thành hồ sơ chính thức về quyền sở hữu chứng khoán. Nếu được thông qua, blockchain có thể đóng vai trò "master securityholder file", giúp loại bỏ nhu cầu duy trì đồng thời sổ đăng ký on-chain và off-chain, giảm đối soát, hạn chế rủi ro pháp lý và vận hành. Cách tiếp cận này đặc biệt hữu ích trong các tình huống như phá sản, khi hồ sơ quyền sở hữu mâu thuẫn có thể dẫn tới tranh chấp lớn. Dù vậy, chứng khoán dựa trên blockchain vẫn chịu sự điều chỉnh của luật chứng khoán. Đề xuất cũng không nhằm xóa bỏ mọi cơ sở dữ liệu ngoài chuỗi. Transfer agent vẫn cần duy trì các hồ sơ như "control book" để theo dõi số lượng chứng khoán được phép phát hành và đang lưu hành, cùng "transfer journal" để ghi nhận việc phát hành, hủy và chuyển nhượng. Mục tiêu trọng tâm là loại bỏ sổ đăng ký quyền sở hữu trùng lặp. Trong bối cảnh này, đồng sáng lập kiêm CEO Fairmint Joris Delanoue nêu một điểm khác biệt quan trọng về cổ phiếu token hóa. Trên X, ông cho rằng mô hình "1:1 backed" không đồng nghĩa với "1:1 ownership". Theo ông, thị trường cần minh bạch hơn về việc tokenized assets có trao cho nhà đầu tư quyền sở hữu hợp pháp đối với chứng khoán cơ sở hay chỉ mang lại mức độ tiếp xúc với tài sản do một trung gian nắm giữ. Sự phân biệt này càng đáng chú ý khi đề xuất của SEC tập trung vào việc biến chính hồ sơ quyền sở hữu trở thành cơ sở có tính thẩm quyền. Song song, SEC cũng đang xem xét lại các quy định về lưu ký crypto khi chuẩn bị dự thảo sửa đổi Custody Rule. Các sửa đổi này hiện được Nhà Trắng (OIRA) rà soát và dự kiến công bố trước tháng 10/2026. Ở một diễn biến khác tại châu Á, Thái Lan công bố kế hoạch siết chặt quy định crypto từ ngày 27/02/2027. Theo đó, các sàn được cấp phép sẽ phải theo dõi chuyển khoản P2P và xác định đối tác giao dịch, bao gồm cả ví tự lưu ký của người dùng. Với "Travel Rule for Digital Assets" mới, sàn giao dịch phải ghi nhận và lưu trữ thông tin người gửi và người thụ hưởng tối thiểu 5 năm nhằm tăng cường kiểm soát chống rửa tiền. Tóm tắt: Đề xuất của SEC cho phép sổ cái blockchain trở thành hồ sơ chính thức về quyền sở hữu chứng khoán, đồng thời cơ quan này cũng đang chuẩn bị sửa đổi Custody Rule liên quan đến lưu ký crypto.