IMF cảnh báo token hóa có thể tăng tốc tài chính nhưng cũng khuếch đại cú sốc kinh tế

Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) cảnh báo token hóa không chỉ là một cải tiến công nghệ. Theo IMF, việc đưa tài sản và nợ phải trả tài chính lên các sổ cái số có thể lập trình có thể tái cấu trúc sâu rộng cách hệ thống vận hành, kéo theo rủi ro lan truyền cú sốc nhanh hơn. Trong tài liệu có tiêu đề \u0022Tokenized Finance\u0022 do Cố vấn Tài chính Tobias Adrian chấp bút, IMF cho rằng mô hình này có thể mang lại thanh toán theo thời gian thực, quản trị thanh khoản liên tục và tuân thủ được tích hợp sẵn. Đổi lại, nó có thể làm mất đi những \u0022vùng đệm thời gian\u0022 hiện hữu của hệ thống, như khung cửa sổ quyết toán cuối ngày, vốn giúp thị trường có thời gian phát hiện sai sót và hấp thụ biến động. IMF nhấn mạnh token hóa là \u0022một cuộc tái cấu trúc đáng kể của hệ thống tài chính, thay vì chỉ là cải thiện hiệu quả ở mức cận biên\u0022. Trên thực tế, cơ chế quyết toán T+1 hoặc T+2 tại nhiều thị trường cổ phiếu và trái phiếu tạo khoảng trễ cần thiết để nhà đầu tư, tổ chức bù trừ và cơ quan quản lý đối soát lỗi, quản trị thanh khoản và phối hợp ứng phó khi thị trường gặp sự cố. Khi các vùng đệm này bị loại bỏ, cú sốc không chỉ di chuyển nhanh hơn mà còn có thể \u0022tăng tốc lan truyền\u0022 trong toàn hệ thống, theo cách diễn giải của IMF. Báo cáo cũng đề cập rủi ro phân mảnh: nếu các tổ chức, khu vực pháp lý và nhóm tài sản vận hành trên những sổ cái không tương thích, quá trình xử lý và giải quyết các vấn đề xuyên biên giới vốn đã phức tạp sẽ càng rối hơn. Một yếu tố đáng chú ý là quy mô thị trường tài sản thực được token hóa (real-world assets) đã đạt khoảng 26,7 tỷ USD giá trị on-chain tính đến giữa năm 2026, bao gồm trái phiếu kho bạc được token hóa, quỹ thị trường tiền tệ, tín dụng tư nhân và bất động sản. Quỹ Institutional Digital Liquidity Fund của BlackRock, giao dịch với mã BUIDL, được xem như sản phẩm tiêu biểu trong lĩnh vực này. Trong bài đăng blog ngày 2/7/2026, IMF nhấn mạnh yêu cầu \u0022neo giữ an toàn niềm tin công chúng\u0022 đối với tài chính token hóa. Theo quan điểm này, niềm tin cần dựa trên tài sản quyết toán an toàn, tức tiền ngân hàng trung ương hoặc công cụ tương đương về chức năng, thay vì chỉ dựa vào stablecoin tư nhân hay các công cụ tổng hợp. IMF cảnh báo nếu hệ sinh thái token hóa quyết toán bằng \u0022tiền tư\u0022 thiếu cơ chế bảo đảm vững chắc, một cuộc khủng hoảng niềm tin với một tài sản quyết toán có thể lan rộng ra toàn bộ hệ thống. IMF đánh giá chính sách mới là điểm nghẽn. Phân tích tháng 7/2026 xác định bốn quyết định chính sách then chốt sẽ định hình quỹ đạo của tài chính token hóa: tiêu chuẩn liên thông giữa các hệ thống, vai trò của tiền công so với tiền tư trong quyết toán, khuôn khổ pháp lý cho tài sản token hóa và cơ chế \u0022backstop\u0022 thanh khoản. IMF cho biết họ đã chuẩn bị nền tảng cho hướng tiếp cận này từ trước, khi một ghi chú tháng 1/2025 đã đề cập token hóa và các điểm kém hiệu quả của thị trường, cho thấy tổ chức theo dõi lĩnh vực này từ giai đoạn sớm. Đối với nhà đầu tư, đặc biệt là nhóm quen thuộc với tiền mã hóa, thông điệp của IMF mang tính hai mặt. Một mặt, IMF thừa nhận các sổ cái có thể lập trình có khả năng cải thiện hoạt động thị trường. Mặt khác, tổ chức này nhấn mạnh nhu cầu giám sát quản lý và vai trò của khu vực công trong khâu quyết toán. Trong một thế giới token hóa, nơi giao dịch được quyết toán tức thời và thị trường vận hành liên tục, nhu cầu thanh khoản trở thành \u0022liên tục\u0022 thay vì theo chu kỳ. Việc IMF lặp lại trọng tâm về cơ chế backstop thanh khoản phản ánh lo ngại rằng một điểm nghẽn thanh khoản ở một ngóc ngách của hệ sinh thái token hóa có thể lan ra nhanh hơn khả năng phản ứng của cả con người lẫn hệ thống tự động.